Tegen stress, voor ontspanning

29 september 2015
Leiden

Voor een beoefenaar van martiale kunsten oogt Robert-Jan Schippers tenger. Tijdens het interview lijkt hij in alles zeer bewust waar hij mee bezig is, zijn de bewegingen bedachtzaam. Zelfs bij het zetten van een kopje koffie. Maar vergis je niet. De oprichter van de non-profit T'ai Chi Ch'uan Vereniging Sung (onze Club van de Week) kan zeer goed uit de voeten. Zijn kennis over martiale kunsten is groot. Zo is hij onder meer (rijks)erkend leraar in karaté en zelfverdediging. Maar hij richt zich nu meer op Tai Chi. 'Dat is goed tegen stress en goed voor ontspanning.'

Ontspanning

We schrijven 1989. Schippers was in training voor tweede dan karate, toen Loek Kawilarang - nog steeds de hoofdleraar van Sung - hem liet kennismaken met Tai Chi. De Leidse karateka raakt bevangen door deze Chinese vechtkunst en achterliggende dat hij lessen volgde bij meester Phoa Yan Tiong, de nestor van Tai Chi Nederland.

'Wat ik heel erg mooi vond is dat Tai Chi werkt vanuit ontspanning. Heel anders dan bij karate, waar je gebruik maakt van je eigen kracht en snelheid. Bepaalde varianten van Aikido en Tai Chi maken meer gebruik van ontspanning en de kracht van de tegenstander. En daar moet je met een handige manier mee omgaan. Dus je hoeft niet heel sterk te zijn maar je maakt gebruik van wat een ander doet. Het is een kwestie van goed kijken en voelen, inderdaad, zoals bijvoorbeeld bij pushing hands. Dat wordt bij Tai Chi gebruikt om sensitiviteit te trainen. Je probeert zo snel mogelijk contact te maken met de tegenstander. Dan kun je voelen wat hij doet en is hij verder niet zo gevaarlijk meer.' Het klinkt vrij simpel in de oren van een leek maar voor Schippers is de gedachte kraakhelder. 'Kun je voelen wat een ander gaat doen dan kun je een aanval makkelijker pareren.'

Vuist

In het reguliere leven werkt Schippers in de ICT-branche, een beroep waar technische kennis en analytisch denken tot belangrijke beginselen behoren. Daar richt hij zich op project-, programma- en interim-management. Zijn werk in de informatica en zijn sportieve aspiraties met T'ai Chi Ch'uan (letterlijk: grote ultieme vuist) brengen zijn leven in balans, zegt hij.

'Ja, een soort Yin Yang, dat zeg je goed. Tai Chi is goed voor je gezondheid, net als Qigong, wat ik ook beoefen. Je werkt met ontspanning, het is goed voor je lijf en je lost er allerlei blokkades in je lijf mee op.' Qigong (ook wel Chi Kung en letterlijk: werken aan energie) bestaat uit lichaamsoefeningen volgens een voorgeschreven patroon.

'Beide behoren tot de traditionele Chinese geneeskust. Je hebt energie (Qi) die via meridianen door je lichaam stroomt. Met Tai Chi en Qigong zorg je dat die energie goed door je lichaam circuleert.' De vereniging neemt maar zeer sporadisch deel aan een soort van competitie Tai Chi Ch'uan (1x per jaar), maar is in principe non-combattief wat het vreedzame aspect versterkt maar de weldadigheid versterkt. 'De bewegingen zijn langzaam, ja, maar je bent je heel erg bewust waar de overbodige spanning in lichaam zit.

Stress

Schippers neemt deel aan een onderzoek van de Nederlandse Academie voor Taijiquan en Qigong naar de effecten van de bewegingskunsten. 'Buiten de standaardzaken als goed tegen stress en goed voor ontspanning kun je dit ook heel goed tot op hoge leeftijd doen. Ook doen we onderzoek met betrekking tot valpreventie en de gunstige effecten op hart- en vaatziekten. Bewegen is niet alleen goed voor je lijf maart ook voor de integratie van je denkvermogen,' doceert Schippers die ook meewerkt aan het project 'Leefstijl 2030' van de Leidse Universiteit.

Hij schreef het lesprogramma voor vitaal ouder worden. 'Het is een onderzoek van de faculteit psychologie in samenhang met het cognitieve deel. Als je als oudere langer beweegt dan kun je langer je cognitie in stand houden en zelfs verbeteren.' Sung geeft lessen in Leiden en Noordwijk.