Trots op het Noordtukkerhouts

05 august 2015
Noordwijkerhout

Fries, Zeeuws en Brabants zijn enkele van 's lands bekende dialecten. Dat dialecten uit de Bollenstreek, zoals het 'Sassems' en 'Noordtukkerhouts', daar ook onder vallen is slechts een van de aangename ontdekkingen die taalwetenschapper Stephan de Vos sinds 2010 deed.

Woordenboek

Zelf afkomstig uit Rijsoord, waardoor hij nog dagelijks het 'Rezoors' spreekt, is De Vos sinds dag en dauw met taal bezig. Afgestudeerd in Nederlandse taal en cultuur en Scandinavische talen en culturen schreef De Vos een aantal woordenboeken, zoals het Hoekschewaards Woordenboek (2006), het Sjaarloos Woordenboek (2009) en onlangs het woordenboek van de Derreper Taal (2013).

Momenteel werkt hij aan een woordenboek van het Huizers én heeft hij zijn pijlen gericht op Zuid-Holland. 'Zuid-Holland is een erg interessante streek als het aankomt op dialecten', aldus De Vos. 'Veel aandacht van taalwetenschappers en taalfanaten is altijd uitgegaan naar andere delen van het land; er heerste een soort desinteresse wanneer het aankwam op dialecten uit Zuid-Holland. De opvatting heerst dat hier geen dialecten gesproken worden.'

Afwijkend dialect

Niets is minder waar. De Vos kwam er gedurende zijn onderzoek achter dat bijvoorbeeld het 'Noordtukkerhouts' een volledig afwijkend dialect is van de omliggende dorpen. 'Het lijkt op Noordwijks en Katwijks. In Noordwijkerhout gebruiken ze "sk" in plaats van "sch", en een "ie" voor "ee". ' Overige plaatsen in de Bollenstreek, zoals Sassenheim, Lisse en Warmond, verschillen ook weer van elkaar. In Sassenheim wordt volgens De Vos bijvoorbeeld een dialect gesproken wat het meest op het Algemeen Nederlands lijkt.

Door de jaren heen hebben de dialecten uit de Bollenstreek verscheidene veranderingen ondergaan en dit zal zich ongetwijfeld in de toekomst voortzetten, licht De Vos toe. 'Ik kan niet met zekerheid zeggen dat ze nooit zullen verdwijnen. Dat is iets waar bijvoorbeeld jongeren een stokje voor kunnen steken.

Identiteit

Een dialect heeft absoluut toegevoegde waarde. Het spreken daarvan is niets om je voor te schamen. Kijk naar Volendam; het is een goede zaak dat Simon Keizer (zanger van duo Nick & Simon, red.) zich inzet voor het behoud van het Volendams. Het verbindt mensen en is tevens onderdeel van hun identiteit.'

Voorlopig blijft ook De Vos zich inzetten voor het behoud van dialecten. 'Met Zuid-Holland ben ik in elk geval nog niet klaar. Graag zou ik nog in contact komen met inwoners uit Hillegom en De Zilk. Dat maakt het plaatje helemaal af!'.

Voor meer informatie, zie de website: www.zuidhollands.nl of stuur een mail naar zu[email protected].