IJsclub Monnickendam bestaat 125 jaar

Het bestuur en de leden van
ijsvereniging Olympia waren verrast toen lid Martin Verbeek tijdens de
jaarvergadering 2011 meedeelde dat volgens een krantenartikel dat hij had
opgespoord ( Het Algemeen Handelsblad van 22 januari 1912) de ijsvereniging al
op 22 januari 1877 was opgericht. Dat was weer een paar jaar eerder dan het tot
nu toe bekende oprichtingsjaar van 1890. Na controle door het bestuur bleek het
krantenartikel waarheidsgetrouw te zijn en bestaat de club dit jaar 125 jaar.

Het klinkt misschien menigeen
vreemd in de oren maar de club is in eerste instantie opgericht om de
straatarme bevolking van Monnickendam door de winter te helpen. Als de Gouwzee
was dichtgevroren kon er niet worden gevist en was er geen inkomen voor de vissers,
maar ook niet voor de mensen die in de visrokerijen en inleggerijen werkten. Grote
armoede was het gevolg en door de slechte huisvesting en het voedselgebrek
stierven er elke winter tientallen mensen.

Als baanveger,
schaatsenonderbinder, kruier of hulpje op een ijszeilboot waren de mensen in
staat enig inkomen te verwerven bij de gegoede burgerij die uit Amsterdam naar
de Gouwzee trok om daar een dagje te verpozen op het ijs. Midden in de haven
was een heus ijspaleis gebouwd waarin de ´´Radjah van Lombok´ vastgeklonken in
dikke kettingen huisde. Natuurlijk was het niet de radjah maar een bekende
Monnickendammer die zwartgemaakt met roet en met een verentooi op het hoofd
woeste kreten slaakte en aan de kettingen trok. De kinderen huilden dikke
tranen en de vrouwen trokken wit weg van schrik. Op het ijs in de haven kon men
spelletjes doen, rijden met de gierslee en er was zelfs een dansvloer waar op
de muziek van het fanfarekorps uit Broek en waterland gedanst kon worden. Daar werd
druk gebruik van gemaakt tot de instrumenten van de muzikanten bevroren en men noodgedwongen
met de juziek moest stoppen.

De winter van 1963 staat ons beter
voor geest. Al in december 1963 begon het te vriezen tot in maart 1964. In de
Gouwzee lag 40 cm dik ijs. Lange rijen auto´s reden het ijs op om naar Marken
en Volendam over de Gouwzee te rijden. Fakkeloptochten bij avond werden
gehouden waardoor een feeërieke sfeer ontstond door de lange rijen van dansende
lichtjes over het ijs. Schaatswedstrijden, autoraces, een Marker bruiloft op
het ijs, het hield niet op. Het was zo druk dat de radio omriep niet naar
Monnickendam te rijden omdat er geen doorkomen meer aan was. Koningin Juliana
en de prinsessen kwamen ook schaatsen en ijszeilen op de Gouwzee, vergezeld van
de nodige hofdames. De winter duurde zo lang, en was zo steenkoud dat de
toenmalige secretaris van onze vereniging toen de dooi inviel, in zijn
notulenboek verzuchtte; Godzijdank is deze winter voorbij. We kunnen niet meer.

Onze 125 jarige vereniging is nog
steeds springlevend. Meer dan 450 gezinnen zijn lid van onze club en een groot
aantal vrijwilligers staat altijd klaar om de zaken voor elkaar te maken. Zoals
het ophalen van oud-papier om de clubkas te spekken of om zoals vorig jaar een
toertocht over de Gouwzee mogelijk te maken, waar duizenden mensen opaf kwamen.
Ook jeugdactiviteiten en deelname aan de Waterlandtocht staan op het programma.
Nu, in het digitale tijdperk heeft de club een website waar u veel
wetenswaardigheden en info kunt lezen. www.ijsclubmonnickendam.nl.