De vrijwilligers zijn de geheime kracht achter de Speel-o-theek. Zonder hen geen dagelijkse uitleen van speelgoed. Waren er tot voor kort nog enkele betaalde krachten in dienst, inmiddels bestaat het team uitsluitend uit vrijwilligers. Er zijn er zo'n 18 die de boel draaiend houden. Een van hen is Jolanda Begheijn. Samen met Ellen Broer zit zij in de werkgroep en zorgt zij voor coördinatie van de werkzaamheden. 'De Speel-o-theek is een mooi concept. Voor maar 10 euro per jaar ben je lid en mag je hier zoveel speelgoed komen lenen als je wilt. Daarvoor vragen we natuurlijk nog wel een kleine vergoeding. Het is een heel laagdrempelig gebeuren hier. De deur staat altijd open en het is hier ook altijd een vrolijke boel.'

De Speel-o-theek is een uitkomst voor mensen met een laag inkomen die gewoon minder draagkrachtig zijn. 'Ze hoeven zelf geen duur speelgoed te kopen, maar kunnen dat hier lenen. Andere redenen om hier te komen, zijn dat je thuis niet genoeg ruimte hebt om al dat speelgoed op te bergen en dat je er aan het eind van de rit mee blijft zitten. In principe spelen kinderen natuurlijk ook maar kort met bepaald speelgoed en dan kun je het beter lenen', legt Jolanda uit.

Onlangs vond er in verband met de verhuizing een grote verkoop van oud speelgoed plaats. Om het assortiment weer aan te vullen, is er daarna heel veel nieuw speelgoed bij gekocht. 'We hebben alles uitgesorteerd en speelgoed dat niet meer voldeed, in de verkoop gedaan. Er zaten gewoon ook spulletjes bij die niet meer in deze tijd passen. Voor een zacht prijsje kon men dit speelgoed dan overnemen. Nu hebben we hele mooie nieuwe spullen kunnen kopen.'

Vergrijzing

De geschiedenis van de Speel-o-theek gaat dus 31 jaar terug. 'De uitleen werd destijds gestart omdat een groeikern als Purmerend toen recht op zo'n faciliteit had. Dat we nu nog bestaan, geeft wel blijk aan deze behoefte. Vijftien jaar geleden kregen we ook een uitleenlocatie in Wijkcentrum De Trekschuit in de Purmer-Noord. Drie jaar geleden heeft dat filiaal de deuren echter moeten sluiten. Dat was met name te wijten aan de vergrijzing in de wijk. In 2008 zijn we een vestiging in Brede School De Kraal in Weidevenne gestart, maar in 2010 zijn we daar alweer gestopt. Het bleek toch geen goede locatie. In deze wijk wonen toch veel tweeverdieners en die kopen liever zelf speelgoed. In de wijk Wheermolen gaat het gelukkig goed met de Speel-o-theek, helemaal nu we op de nieuwe locatie zitten.'

Omdat de speelgoed-uitleen aan ruimte heeft moeten inleveren, krijgt ze naast een ruimte in Wijkplein Where (hoek Churchilllaan, Meteorenweg) ook een locatie in Wijkcentrum De Inval aan Karekietpark 6. Jolanda legt uit waarom. 'In De Inval ging de peuteropvang eruit en daardoor is er een mooie plek voor ons vrijgekomen. Zo kunnen we toch al ons speelgoed aanbieden voor uitleen.'

En er is nogal wat speelgoed om uit te lenen. Kinderen van nul tot en met ongeveer twaalf jaar kunnen er terecht, maar ook voor oudere jeugd zijn er wel wat gezelschapsspellen in huis en hebben we PSP's, WII's en X-Boxen. 'Daarnaast zijn er heel veel puzzels, is er fantasiemateriaal zoals garages en speelkastelen. Hebben we muziekinstrumenten, ontwikkelingsmateriaal, Playmobil, Lego en Duplo. Ook zijn er nog wat creatieve materialen en met spel en boek willen we het voorlezen aan de hand van bepaalde thema's bevorderen.' Genoeg dus voor enige leuke uurtjes speelplezier. 'Kinderen komen hier met hun ouders ook vaak even wat spelen. Het is namelijk een ideale ontmoetingsplek. Terwijl de kinderen spelen, kunnen ouders met elkaar praten of zelfs ervaringen delen. Hartstikke leuk.'

Genummerd

Zoals eerder vermeld kun je voor 10 euro lid worden van de Speel-o-theek. Daarna betaal je per stuk speelgoed 0,30 cent voor veertien dagen. 'Voor duur en kwetsbaar speelgoed vragen we 0,60 cent per stuk en computers met adapter kosten 1,50 euro. Al ons speelgoed wordt afgeleverd met een kaart waarop vermeld staat hoeveel onderdelen het speelgoed bevat. Al deze onderdelen zijn bovendien genummerd. Als de mensen het terug komen brengen, controleren we alles en kijken we of het schoon is. Mist er een onderdeel dan moeten de leners 0,50 cent per missend stuk betalen. Komt het vermiste onderdeel achteraf alsnog boven water dan krijgt men de boete weer terug. Deze regels lijken misschien streng, maar als we ons er allemaal aan houden, kunnen heel veel mensen plezier aan ons speelgoed beleven.'

De openingstijden van de Speel-o-theek in Wijkplein Where zijn maandag, woensdag en donderdag van 09.00 tot 11.00 uur en op donderdag tevens tussen 15.00 en 17.00 uur. Bij De Inval zijn de openingstijden dinsdag en vrijdag van 09.00 tot 11.00 uur en op zaterdag kun je er tussen 10.00 en 12.00 uur terecht.