Door Juliëtte van Eeten
 
“Ik kreeg in 1996 voor het eerst te horen over Baanstee-Noord”, vertelt Rikki Kolkman, voorzitter van de actiegroep Baanstee-Noord Nee! “Ik ben toen bij alle inspraakmogelijkheden geweest die er waren, dit was nog op provinciaal niveau. Binnen Purmerend was het nog niet in ontwikkeling. Dat was pas in 2003, toen is de actiegroep opgericht.” Rikki Kolkman en Mart Leek wonen allebei in Kwadijk en kijken uit over het gebied waar straks de Baanstee-Noord komt. “Er zijn meerdere redenen om tegen de bebouwing van de polder te zijn: de unieke uitstraling van het polderlandschap verdwijnt, er komt extra geluids- en stankoverlast, flora en fauna verdwijnen en omliggende woningen verminderen in waarde. Dat is nog niet alles. Het nut en de noodzaak van de Baanstee-Noord is nooit aangetoond”, aldus Kolkman. “De werkloosheid binnen Purmerend is erg laag en Purmerend trekt amper bedrijven van elders uit de regio aan. De Baanstee-Noord komt nooit vol.”
 
‘Je kan de economische belangen niet ontkennen’

Wethouder Berent Daan: “Baanstee-Noord krijgt een regionale functie voor bedrijven uit deze hele regio. Door het aanleggen van Baanstee-Noord voorkomen we juist dat omliggende gemeenten zoals Waterland en Edam-Volendam versprokkeld bedrijven aanleggen. Natuurlijk zullen ook deze gemeenten soms op kleine schaal ruimte maken voor bedrijven die gebonden zijn aan hun stad of dorp, maar zonder Baanstee-Noord komen er allemaal bedrijventerreinen die het landschap om ons heen verrommelen.”
Daan vindt het zelf ook jammer dat een polder ruimte moet maken voor een bedrijventerrein. “Ik woon zelf ook aan dit gebied. Maar je kunt de economische belangen niet ontkennen. Inderdaad hoor je vaak dat veel bedrijventerreinen leeg staan, maar dat geldt hier niet. Je kan cijfers van andere bedrijventerreinen niet vergelijken met waar in deze regio behoefte aan is. Alleen in de Zaanstreek valt er veel te winnen, hier kan inderdaad het terrein nog geïntensiveerd worden. Al is de Baanstee-Noord nog steeds nodig als dat gedaan wordt. Het blijkt namelijk dat er nog 250 hectare nodig is, naast de 81 van Baanstee-Noord! In de kop van Noord-Holland is ook nog plek voor bedrijven. Daar vestigt men zich niet graag, de Randstad is nu eenmaal aantrekkelijker. Daarnaast willen we de mobiliteit in Nederland terugdringen. Dat lukt niet als je een bedrijventerrein voor jouw regio, buiten de regio aanlegt.”

‘Purmerend doet dit om geld binnen te halen’

“De wethouder meent dat hij een lijst heeft met 200 bedrijven die zich in de toekomst willen vestigen in de Baanstee-Noord”, zegt Mart Leek. “Wij mogen de lijst niet inzien omdat deze niet openbaar is. Hoe moeten wij dan geloven of die bedrijven zich echt op het bedrijventerrein willen vestigen? Volgens de wethouder omdat een notaris dit ondertekend heeft. Ik vind dit zo’n kul antwoord. Natuurlijk zal een bedrijf zeggen dat het in de toekomst wil groeien en dus ergens anders wil vestigen. Daarnaast zegt het mij echt niet zo veel dat het is ondertekend door een notaris. Alsof deze notaris alle bedrijven is langsgegaan om te controleren of ze echt wel de potentie hebben om in de toekomst naar de Baanstee-Noord te verhuizen.”

De actiegroep probeert steeds met onderzoeken naar de luchtkwaliteit en door een beroep te doen op de flora- en faunawet, de bouw van de Baanstee-Noord tegen te gaan. “We willen dit zelfs spelen tot de Raad van State als het nodig is”, zegt Rikki Kolkman. Mart Leek vult haar aan: “Purmerend doet dit niet omdat er een bedrijventerrein nodig is, dit doet ze om geld binnen te halen. Je verdient als gemeente veel meer aan een bedrijventerrein dan aan een agrariër. Purmerend heeft het geld ook nodig, Poppodium P3 en het zwembad leiden verlies. Dat geld moeten ze weer ergens vandaan halen.”
 
Wethouder Daan: “Het is onzin dat de gemeente Purmerend het bedrijventerrein alleen aanlegt voor het geld. Elke cent die wij eraan verdienen, wordt ook weer in het terrein geïnvesteerd, daarom is er ook gekozen voor een hoogwaardig ‘bedrijvenpark’. De Baanstee-Noord krijgt een grote groene bufferzone om het gebied dat Kwadijk scheidt van dit terrein. Wat je ziet op veel bedrijventerreinen is dat bedrijven allemaal met de voorkant naar de weg binnen het terrein staan. Van buitenaf zie je alleen de achterkant: van die grijze dozen. Dat willen we met de Baanstee-Noord niet, daar komt de voorkant van het bedrijf juist naar de buitenkant te staan. Er wordt kritisch naar de bouw en architectuur van dit terrein gekeken.” Kolkman: “Wat de gemeente dan niet vertelt, is dat het onderhouden van het gebied betaald moet worden door de bedrijven zelf. Dat willen bedrijven toch niet?”
 
‘Een bedrijventerrein houdt een stad gezond’
 
“Wat de actiegroep, maar ook andere mensen, even vergeten is dat een bedrijventerrein ook nodig is om een stad gezond te houden”, stelt de wethouder. “Binnen een stad is er behoefte aan de ondersteuning van bepaalde bedrijven. Zouden deze bedrijven zich buiten de regio vestigen dan worden producten veel duurder. Denk bijvoorbeeld aan een aannemer die jouw huis bouwt. Als hij zijn materialen voor het maken van jouw huis van veel verder moet halen, wordt dit duurder. Daarnaast is er vanuit de inwoners ook behoefte aan een bedrijventerrein. Denk bijvoorbeeld aan meubelindustrieën en technologische industrieën. Deze bedrijven zijn nodig zodat mensen binnen hun stad blijven en hier binding mee krijgen. De bedrijven die in de Baanstee komen, zijn zogenoemde hoogwaardige bedrijven: bedrijven waarbij er veel arbeiders per oppervlakte werken.”

Leek spreekt zijn angst uit voor het bedrijventerrein: “Al wordt er één bedrijf neergezet, nog zal de hele grond worden opgespoten met zand. Daarnaast ben ik bang dat als over tien jaar nog geen enkel bedrijf in de Baanstee-Noord gevestigd is, Purmerend aanklopt bij de provincie met de vraag of de normen voor lucht- en geluidskwaliteit versoepeld kunnen worden zodat andere, zwaardere, industrieën zich mogen vestigen. Ik ben bang dat de provincie hier dan mee instemt.” “Onzin”, zegt Berent Daan. “Ik weet niet waar deze angst vandaan komt, maar zware industrie zal er nooit komen, dat moet je als stad ook niet willen. Daarnaast pas je geluids- en luchtkwaliteitsnormen niet ‘even aan’.”

‘Wij zijn ervan overtuigd dat we Baanstee-Noord kunnen stoppen’


De actiegroep vreest ook voor dieren en planten die verdwijnen door de aanleg van Baanstee-Noord. Daan: “De dieren vestigen zich wel ergens anders als de Baanstee gebouwd wordt. Van het ministerie moeten we alternatieve ruimte voor dieren bieden als zij uit hun bestaande habitat verdreven worden. Dat hebben we ook al opgenomen in ons bestemmingsplan.”
 
“Wij zijn ervan overtuigd dat we de Baanstee-Noord kunnen stoppen”, zegt Rikki Kolkman. “Het is een kwestie van lange adem. Toen+ we net begonnen, speelde het nog bij weinig mensen. Nu heeft Milieudefensie het project al opgepakt. Daarnaast heeft het programma ‘Landroof’ van VPRO aandacht besteed aan Baanstee-Noord. We hebben ook twee partijen zover dat zij hun vraagtekens zetten bij de Baanstee-Noord. We groeien als stichting ontzettend en krijgen steeds meer aanhang.”

De gemeente Purmerend is de komende tijd nog druk genoeg met de bestemmingsplannen voor Baanstee-Noord. SP en GroenLinks zetten sinds kort ook hun vraagtekens bij het nut en de noodzaak van het bedrijventerrein. “GroenLinks heeft eerder al ingestemd met het plan en vond toen wel dat er voldoende nut en noodzaak was. De opmerkingen dat het nu niet genoeg aangetoond wordt, begrijp ik niet. Op 3 maart wordt het bestemmingsplan door de raad vastgesteld”, aldus de wethouder. “Natuurlijk staat het iedereen vrij om bezwaar te maken tegen de komst van dit bedrijventerrein, maar ik heb er alle vertrouwen in dat de Baanstee-Noord er komt.”