Zaterdag 14 januari trapt het feestjaar dan ook af met een grootse opening op de Amsterdamsestraatweg ter hoogte van het wijkservicecentrum op nummer 283. Napoleon zal dan even terug zijn op zijn aangelegde straat. Compleet met uitrusting en paard ovehandigt hij een vlag aan burgemeester Aleid Wolfsen die met het hijsen ervan het startsein geeft aan de feestelijkheden.

De Pijlsweerdse zanger Herman Pouderoyen zingt zijn speciaal voor de gelegenheid een gecomponeerde lied, 'De Straatweg'. De rappers Jae, Ta Mère en Tivo staan hem bij in het optreden. Met authentieke koetsen rijden Napoleon en Wolfsen naar Zuilen, waar ze de expositie '200 jaar Amsterdamsestraatweg' zullen openen in het Museum van Zuilen.

Want waar beter dan in dit museum is de historie van de straat te proeven. Dat Napoleon de aanstichter was de Amsterdamsestraatweg en daarmee de verdere ontsluiting van het toen kleine Utrecht, zal bij weinig Utrechters bekend zijn. In oktober 1811 reisde Napoleon met zijn legers van Utrecht naar Amsterdam.

"De enige weg was eigenlijk over water, de Vecht, of via de Daalseweg, een onverharde weg", zo legt Wim van Scharenburg uit, directeur van het Museum van Zuilen. "Moet je voorstellen. Het is herfst en slecht weer en een leger van tien- tot dertienduizend soldaten moet over een modderpad naar Amsterdam. Het is misschien wel zijn grootste verdienste ooit om op dat modderpad overeind te blijven. Zoiets wilde hij niet nog eens. Er moest een oplossing komen. Er moest een Route Impériale komen, de Nro II. Een deel van de weg van Parijs naar Amsterdam. Het werd het op een na belangrijkste stukje van Napoleon's rijk. Al in 1812 waren de eerste stukken van de weg bestraat met klinkers. Het was de eerste snelweg van Nederland, de A2. Die naam bestaat nog steeds."

De oorspronkelijke Napoleon-klinkers zijn nog steeds te bewonderen op de expositie in het Museum van Zuilen. Het herinnert aan de tijd dat Utrecht nog maar 36.000 inwoners had en eigenlijk nog niet veel voorstelde. Tegen 1880 kwamen de eerste woningen aan de Amsterdamsestraatweg en langzaam bloeide het leven op aan de verbindingsweg. In 1913 vestigde de fabriek Werkspoor zich in Zuilen, wat het dorp een flinke boost gaf. "Zuilen werd toen de vierde grootste gemeente van de provincie Utrecht", vertelt Van Scharenburg. "Die economische groei is eigenlijk ook te danken aan Napoleon. Dankzij de goede bereikbaarheid kon Utrecht groeien."

Begin twintigste eeuw was de Amsterdamsestraatweg al de straat vol ondernemingen geworden zoals we die nu kennen. Met vooral kleine zelfstandigen als winkeliers, schilders, kleermakers, begrafenisondernemers. Die ondernemendheid groeide alleen maar verder. Nog steeds vind je hier vele kleine winkels en ondernemingen van allerlei pluimage. Tussen het Paardenveld en Zuilen zijn er ruim 250 ondernemingen gevestigd.

"Op deze feestelijke dag willen we Utrecht laten kennismaken met de unieke diversiteit aan winkels, het verrassende aanbod en de ouderwets persoonlijke service", zegt Eric Griffioen, winkelstraatmanager en mede-organisator. "Daarom openen vandaag de ondernemers hun deuren voor iedereen. Je kunt proeven in de restaurants, een optreden van een band zien in de muziekwinkel. John Freriks heeft een auto staan, volgebouwd met autoradio's en andere apparatuur. De bakkerij verzorgt een rondleiding, en je kunt een workshop EHBO volgen. Verder zijn er overal cadeaus en kortingen te krijgen."

De tijd dat de Amsterdamsestraatweg een slecht imago had, met criminaliteit en louche winkels en nachtclubs, lijkt nu dan ook voorbij. Er is hard gewerkt om dat imago te boven te komen. De criminaliteit is stukken minder en het geheel ziet er frisser uit dan ooit. Griffioen: "Steeds meer ondernemers werken aan de uitstraling van hun winkel. Er is ook een jonge groep allochtonen die er hard aan werken en zich ook richten op een breed publiek. De kwaliteit groeit en de aansluiting wordt steeds beter."

Na de opening op 14 januari zal de Straatweg de rest van het jaar ook nog in het teken staan van het tweehonderdjarig bestaan. Lege winkelpanden worden aangekleed met oude historische foto's en werken van kunstenaars uit de buurt. Eind juni is er weer, terug van weggeweest, het Zuilense Volksfeest. "Dat volksfeest wordt een traditie die we weer in ere gaan herstellen", legt Griffioen uit.

In september zal er volgens Griffioen nog een activiteit met de basisscholen uit de buurt plaatsvinden. Wat precies is nog niet helemaal duidelijk, maar het wordt iets met een wereldrecord. "Misschien wel de langste stoepkrijttekening ter wereld", oppert Griffioen. "We zijn erover aan het nadenken."