'Door de kinderen blijf je scherp'

Joke Dooper woont in Wieringerwerf, maar haar wieg stond in Bolsward. Ze haalde haar onderwijspapieren aan de kweekschool in Steenwijkerwold. "Na mijn afstuderen in 1969 vroeg de directeur van de Bonifatiusschool in Sneek of ik bij hem op school wilde komen. Daar kreeg ik groep 5. Mijn allereerste baan en hupsakee! Meteen voor 42 leerlingen. Ik heb laatst een reünie gehad met die klas, dat was hartstikke leuk."

Joke leerde haar man Durk kennen. Hij studeerde landbouweconomie in Wageningen en woonde daar ook. Joke verhuisde en accepteerde in 1971 een baan aan de woonwagenschool in Achterberg: "Daar zaten twaalf kinderen op uit het woonwagenkamp bij Veenendaal. Elke ochtend werden ze met een busje opgehaald. Ieder kind kreeg individueel les. Er zat een kind van 6, maar ook een jongen van 11 die nooit had leren schrijven of lezen. Die kinderen waren leergierig, ze vráten de lesstof. Dat is het leuke van onderwijs, dat je iets kunt meegeven." Niet alle woonwagenbewoners stuurden hun kinderen naar het schooltje van Joke: "De onderwijsinspecteur durfde daar niet te komen. De politie trouwens ook niet. Dus ging ik naar dat woonwagenkamp bij de ouders langs en prees de school de hemel in. Ik heb me wel eens een marktvrouw gevoeld, zoals ik dat onderwijs liep te verkopen."

Enthousiast, spontaan en jeugdig zijn woorden die in je opkomen wanneer je Joke Dooper hoort praten over haar passie: het onderwijs. Man Durk serveert koffie en zegt in het voorbijgaan: "Zet maar in het stukje dat ze altijd veel energie uit haar werk heeft gehaald." Lesgeven verrijkt je, vindt Joke: "Je moet bij blijven. Ik heb nog mee mogen liften met alle nieuwe technieken die er in de klas zijn bijgekomen. Die digitale schoolborden, wat een uitkomst! Fantastisch gewoon! Er zitten allerlei leuke snufjes op, bijvoorbeeld om spelling aan te leren. Dat prikkelt de kinderen enorm. De klas had een keer een dans ingestudeerd. Die heb ik gefilmd en kon ik meteen laten zien op het digiboard."

Joke stimuleerde niet alleen de leerlingen, maar coachte ook jonge collega's en begeleidde stagiaires: "Die heb ik vaak in de klas gehad en dat vond ik altijd heel leuk. Het viel me op dat stagiaires soms moeite hebben met grenzen aangeven, terwijl kinderen daar wel behoefte aan hebben. Je moet niet in discussie gaan met kinderen. Je moet regels stellen, afspraken maken en structuur aanbrengen. Als dat er eenmaal is, kun je het weer laten vieren."

De Doopers verhuisden naar Emmeloord toen Durk daar een baan kreeg. Ze hadden inmiddels een zoon en in Emmeloord werden hun twee dochters geboren. Joke stond een dag voor de klas in Heerenveen, gaf een dag Nederlands aan de Turkse kinderen op school en in de avonduren in Lemmer aan Surinaamse mannen en vrouwen. Toen de kinderen klein waren, stopte Joke gedurende zes jaar met lesgeven. Durk kreeg een baan bij de Domeinen in Lelystad en ze verhuisden naar Dronten. Daar werd Joke gevraagd voor het bestuur van lomschool De Driemaster: "Een leuke tijd was dat, ik mocht ook meedenken over een nieuw te bouwen school. Zo hield ik feeling met het onderwijs. In 1989 werd Durk dijkgraaf en rentmeester in de Wieringermeer en zijn we in Wieringerwerf komen wonen. Ik ging al vrij snel aan de slag als invalkracht op verschillende rooms-katholieke scholen in Den Helder. Het voelde alsof ik er nooit tussenuit was geweest. In augustus 1991 begon ik aan de Spoorbuurtschool, twee dagen voor de klas en een dag remedial teaching. Kinderen helpen die problemen hadden met rekenen of taal. Op de Spoorbuurtschool heb ik groep 4, 5 en 6 gehad en de laatste vier jaar groep 7. Kleuters niet, nee, ik ben geen kleuterjuf, je komt met die kleintjes ogen te kort."

Ook in haar vrije tijd is Joke altijd met het onderwijs bezig: "Als ik door de stad loop, zie ik van alles in etalages en denk ik: 'hé, dat is leuk voor school'. Vrijdag neem ik afscheid en zondag gaan we meteen weg, naar de Weissensee. Durk gaat schaatsen en we gaan daar ook skiën. Ik ga me niet vervelen, hoor. Tuinieren, knutselen, theater, films... Ik wil veel meer op reis en we willen allebei op golf."

Joke heeft heel wat scholen van binnen gezien en op de Spoorbuurtschool heeft ze het altijd naar haar zin gehad. "Ik heb hier dik twintig jaar gewerkt en het is om gevlógen. Onderwijs is zo'n leuk vak, door al die verschillende kinderen is geen jaar hetzelfde. Ik vind dat kinderen van nu het wel veel moeilijker hebben. Ik denk dat hun ouders eerder denken: de school lost het wel op. En ze hebben het druk met van alles. Sporten, toetsen leren, maar voor ons is de werkdruk ook groter geworden. Meer administratie en veel lezen om goed bij te blijven. Dit schooljaar krijgen we meer hulp van een klassenassistent. Daar maken we dankbaar gebruik van. Ik heb best pittige groepen gehad; kinderen met autisme en adhd. Ik zie altijd het positieve. Dat is de basis: geef het kind vertrouwen, deel kleine complimentjes uit. Maak ze ervan bewust wat ze wél kunnen. Als een kind zegt 'ik kan het niet', probeer ik hem zover te krijgen dat hij zegt: 'ik ga het proberen'."

Aanstaande vrijdag neemt Joke Dooper afscheid van haar school met 's morgens een programma voor de leerlingen en 's middags een high tea voor genodigden. Belangstellenden kunnen een berichtje plaatsen in het afscheidsregister: http://jokedooper.tboek.nl.