REGIO |
04 februari 2012
|
reageer
|
Door de dichtbijredactie, Cees Nagtegaal (Witte Weekblad)
ALPHEN AAN DEN RIJN - Burgemeester Bas Eenhoorn nam 5 januari het eerste exemplaar in ontvangst van een boekje over een voorganger waarvan volgens auteur Kaj Elhorst nagenoeg niets in de Alphense geschiedenis is terug te vinden: NSB-burgemeester Gerard Zuidervliet die van medio 1944 tot eind van de oorlog in Alphen de scepter zwaaide.
Journalist Kaj Elhorst kwam op het idee om de levensloop van deze vergeten burgemeester op papier te zetten na het schrijven van het boek Nieuwe stad aan de Oude Rijn. Bij het raadplegen van bronnen viel hem op dat deze burgemeester in slechts twee regels werd beschreven: niets nadeligs van bekend. Dit in tegenstelling tot wat hij allemaal aantrof over de overige Alphense burgervaders. Deze witte vlek intrigeerde hem enorm. Het idee om dit uit te zoeken bleef daarna jaren op de plank liggen, maar na het verminderen van zijn journalistieke activiteiten waardoor hij het wat rustiger kreeg, pakte hij het idee om een boek te schrijven over deze Alphense NSB-burgemeester weer op.
'Maar behalve het uit de vergetelheid halen van dit stukje Alphense geschiedenis wilde ik ook aantonen dat in de oorlog niet alles zwart wit was', vertelt Elhorst. 'Mijn geschiedenisachtergrond had me geleerd dat niet iedereen met een verkeerde politieke keuze een vreselijk slecht iemand was en niet iedereen die zogenaamd politiek correct was bij de goede mensen behoorde. Zo waren er bijvoorbeeld NSB'ers die joden hebben verborgen en zogenaamd goede vaderlanders die gewoon de bezetters volop hand- en spandiensten verleenden. Dit heb ik met mijn boek ook aan willen aangeven. De gedeeltes over zowel de voorganger als de opvolger van Zuidervliet tonen aan dat ook zij geen vlekkeloos oorlogsverleden hadden.'
Voor het schrijven van het boek heeft Elhorst twee jaar onderzoek verricht. Hierbij werden bronnen als het Dossier bijzondere rechtspleging van het Nationale archief in Den Haag, het NSB archief van het NIOD in Amsterdam, de Historische Vereniging in Alphen en het streekarchief geraadpleegd. Ook voerde hij gesprekken met de dochter van Zuidervliet, die hiervoor wel eerst moest worden overgehaald door bevriende Alphenaren.
De auteur schetst eerst een tijdsbeeld om te laten zien hoe een beweging als de NSB tot bloei kon komen om daarna Zuidervliet, een bekwaam en hardwerkende man, hier in te passen en de beweegredenen van zijn toetreden tot de NSB te verklaren. Een lidmaatschap dat uiteindelijk resulteerde in het burgemeesterschap van Alphen. Een NSB-burgemeester waar, al was hij na de oorlog vier jaar gedetineerd, geen echt slechte daden van bekend zijn. 'Een beeld dat wel klopt', aldus Elhorst. 'Zuidervliet was een ontwikkeld mens en hardwerkende technocraat die wilde dat waar hij de leiding had alles gesmeerd liep. Hij was geen antisemiet en geen verrader, kortom geen echt slecht mens.'
Het boekwerkje over de doodgezwegen NSB-burgemeester van Alphen is te koop bij de boekhandel.